Zagadnienia formalne
Obecnie ograniczymy się tylko do zarejestrowania zagadnienia formalnego kształcenia pamięci, które się tu nasuwa. Psychologia i pedagogika popularna, a niekiedy także psychologia naukowa zalecają różne środki wzmacniania pamięci. Proponuje się na przykład ćwiczenie jej przez uczenie się wierszy, co ma doprowadzić do wzmocnienia pamięci w ogóle . Odróżnić tu oczywiście trzeba dwie kwestie. Po pierwsze, czy uczenie się danych wierszy powiększa zdolność zapamiętywania innych wierszy, a po drugie, czy na takim ćwiczeniu zyskuje pamięć materiałów innego rodzaju (np. liczb, dat, formuł matematycznych, treści przeczytanych książek itd.)? To drugie zagadnienie jest zagadnieniem przenoszenia wprawy (transferu). Liczne badania przeprowadzone nad tymi kwestiami zajmą nas dopiero później. Teraz skonstatujemy tylko, iż ogólny rezultat przemawia raczej przeciwko temu, jakoby przez ćwiczenie można było uzyskać ogólne wzmożenie zdolności zapamiętywania na wszelkich terenach.